Theo dữ liệu của Hội nghiên cứu thị trường liên ngân hàng (VIRA), ngày 30/9, lãi suất VND trên thị trường liên ngân hàng tăng mạnh.
Cụ thể, lãi suất qua đêm (ON) tăng lên 7%/năm, từ mức 0,2%/năm trong phiên trước đó. Như vậy, chỉ sau một đêm, lãi suất qua đêm đã tăng tới 6,8 điểm %, tương đương mức tăng tới 35 lần.
Lãi suất kỳ hạn 1 tuần cũng tăng 0,5 điểm %, lên 7%/năm, kỳ hạn 2 tuần tăng 0,3 điểm % lên 6,4%/năm. Duy chỉ có kỳ hạn 1 tháng đứng yên ở 6,3%/năm. Diễn biến này cho thấy lực căng tập trung ở nhóm kỳ hạn càng ngắn càng mạnh, đúng nơi các ngân hàng xoay vốn hằng ngày để cân đối thanh khoản.
Theo giới phân tích, lãi suất liên ngân hàng “nhảy vọt” vào ngày khép lại quý III khi các ngân hàng chốt sổ và tái cân đối nguồn vốn, thanh khoản và các chỉ tiêu bảng cân đối. Nhu cầu vay mượn ngắn hạn giữa các tổ chức tín dụng thường dồn vào những ngày này và đẩy giá vốn lên.
Khác với tiền gửi dân cư có kỳ hạn từ vài tháng đến vài năm, thị trường liên ngân hàng giao dịch chủ yếu ở kỳ hạn qua đêm, 1 tuần và 2 tuần. Vốn quay vòng nhanh nên chỉ cần một lượng tiền lớn tạm thời rời hệ thống, hoặc một nhóm ngân hàng cùng phát sinh nhu cầu vốn, là cán cân cung cầu lệch ngay. Cầu vay tăng trong khi cung không đổi sẽ đẩy lãi suất lên.
Trong bối cảnh lãi suất liên ngân hàng tăng mạnh, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã tăng lượng vốn cung ứng thông qua nghiệp vụ thị trường mở. Cụ thể, trên kênh cầm cố, NHNN chào thầu 13.000 tỷ đồng kỳ hạn 7 ngày, 1.000 tỷ đồng kỳ hạn 14 ngày, 3.000 tỷ đồng kỳ hạn 35 ngày và 2.000 tỷ đồng kỳ hạn 91 ngày. Lãi suất ở tất cả các kỳ hạn đều được duy trì ở mức 4,5%/năm.
Kết quả, các tổ chức tín dụng trúng thầu tổng cộng 13.183 tỷ đồng. Trong khi đó, chỉ có 3.145 tỷ đồng vốn đáo hạn trong phiên. Đồng nghĩa với việc NHNN đã bơm ròng khoảng 10.038 tỷ đồng ra thị trường thông qua nghiệp vụ thị trường mở trong phiên 30/9. Sau giao dịch, có khoảng 150.497 tỷ đồng đang lưu hành trên kênh cầm cố.
Theo Chứng khoán Yuanta, lãi suất liên ngân hàng biến động mạnh nhưng phân hóa rõ theo kỳ hạn. Diễn biến này cho thấy thanh khoản rất ngắn hạn đã cải thiện rõ rệt sau khi NHNN tăng hỗ trợ qua OMO, nhưng nhu cầu vốn ở các kỳ hạn dài hơn vẫn ở mức cao. Đường cong lãi suất tiếp tục dốc mạnh từ qua đêm lên 1–3 tháng, cho thấy áp lực cân đối nguồn vốn mang tính kỳ hạn vẫn cao dù thanh khoản qua đêm dư thừa tạm thời.
