Theo báo cáo của Sở Xây dựng ,nhu cầu vốn cho đầu tư kết cấu hạ tầng giai đoạn 2026-2030 khoảng hơn 3,17 triệu tỷ đồng, trong đó nguồn vốn ngân sách dự kiến cân đối là 975.000 tỷ đồng, đáp ứng khoảng 31% .
Với số vốn còn thiếu gần 70%, TP. HCM cần mở thêm các kênh huy động vốn trung và dài hạn. UBND TP. HCM đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết của HĐND TP. HCM về phát hành trái phiếu đô thị, trái phiếu công trình tại Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam (VIFC). Theo dự thảo tờ trình, trái phiếu đô thị và trái phiếu công trình được định hướng trở thành một trong những sản phẩm nền tảng đầu tiên của VIFC, tạo thêm nguồn lực cho các dự án trọng điểm.
Theo ông Trương Minh Huy Vũ - Phó Chủ tịch UBND TP. HCM, Chủ tịch Cơ quan Điều hành VIFC-HCMC, trong 5 năm tới, thành phố cần nguồn lực lớn để phát triển đường sắt đô thị, đường cao tốc, trung tâm dữ liệu, hạ tầng môi trường, cấp nước và xử lý nước thải.
Đợt phát hành đầu tiên sẽ là nhịp cầu đặt nền móng cho uy tín của thành phố trên thị trường vốn quốc tế. Từ nền tảng đó, thành phố có thể mở đường cho các đợt phát hành tiếp theo, hình thành kênh huy động vốn lâu dài và tạo thêm cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận nguồn vốn quốc tế thông qua VIFC-HCMC.
Hiện TP. HCM đang xây dựng cơ chế phát hành trái phiếu đô thị, trái phiếu công trình tại Trung tâm tài chính quốc tế, hướng tới huy động thêm nguồn vốn trung và dài hạn cho các dự án hạ tầng trọng điểm
Điều kiện tiên quyết để thu hút dòng vốn dài hạn là xây dựng uy tín tín dụng và cơ chế quản trị minh bạch. Theo các chuyên gia, để thu hút vốn quốc tế, TP. HCM cần xây dựng nền tảng xếp hạng tín nhiệm quốc tế, nhất là khi phát hành trái phiếu bằng USD hoặc các đồng tiền nước ngoài.
Xếp hạng tín nhiệm giúp nhà đầu tư đánh giá rủi ro và xác định chi phí huy động vốn phù hợp. Với những dự án có vòng đời 10-20 năm, nhà đầu tư cần thông tin đầy đủ về tổng mức đầu tư, dòng tiền dự kiến, nguồn thu hoàn trả và các cơ chế hỗ trợ hợp pháp nếu có.
Theo ông Pavel Kochanov, chuyên gia cao cấp của Tổ chức Tài chính quốc tế (IFC), năng lực vay nợ của thành phố cần được đánh giá dựa trên nền tảng kinh tế, cơ cấu thu - chi, thanh khoản, nghĩa vụ nợ và chất lượng quản trị tài chính. Việc đánh giá cần sử dụng mô hình tài chính cho toàn bộ kỳ hạn vay, đồng thời tính đến các kịch bản bất lợi.
Cùng quan điểm, PGS-TS Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan Điều hành VIFC-HCMC, cho rằng quyết định đầu tư phụ thuộc trước hết vào khả năng trả nợ và độ tin cậy của thông tin. Nhà đầu tư sẽ xem xét nguồn thu ngân sách thành phố thực sự được hưởng, phần có thể bố trí trả nợ, cơ cấu dư nợ và lịch thanh toán.
Tại cuộc họp tham vấn về phát hành trái phiếu quốc tế tại VIFC-HCMC vừa diện ra tại TP. HCM trong tuần qua, ý kiến từ các chuyên gia cho rằng, việc phát hành trái phiếu đô thị cần được thực hiện theo lộ trình.
Theo ông Johan Nyvene, Chủ tịch HĐQT Công ty Chứng khoán TP. HCM (HSC), thành phố có thể thí điểm phát hành trong nước cho những dự án có mức độ tín nhiệm cao, qua đó thiết lập lịch sử tín dụng và kiểm nghiệm cơ chế phát hành.
Tiếp đó, mở rộng sang trái phiếu xanh cho các dự án hạ tầng bền vững; nghiên cứu quỹ hạ tầng hợp vốn hỗ trợ dự án quy mô nhỏ, rồi mới tiến tới phát hành trái phiếu quốc tế bằng ngoại tệ và niêm yết tại các thị trường lớn. Cách tiếp cận từng bước giúp hoàn thiện kỹ thuật phát hành, tạo dựng uy tín trên thị trường vốn.
