Chưa xóa lỗ lũy kế, vốn “bay” 76,1%, nợ chồng chất
Công ty cổ phần Lương thực TP.HCM vừa công bố báo cáo tài chính quý 4/2025 với kết quả không lỗ nhưng chưa thể xóa lỗ lũy kế.
Cụ thể, trong quý 4/2025, Lương thực TP.HCM ghi nhận lợi nhuận sau thuế rất thấp, chỉ là 6,5 tỷ đồng; lũy kế cả năm lãi 231 triệu đồng. Dù lãi siêu khiêm tốn nhưng vẫn khả quan hơn con số lỗ 1,5 tỷ đồng của năm 2024.
Hiệu quả sử dụng vốn của công ty rất thấp, chỉ đạt 0,38%. Kết quả kém khả quan này xuất hiện khi công ty chứng kiến doanh thu “cài số lùi”. Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ quý 4/2025 của công ty giảm từ 101 tỷ đồng xuống 91,7 tỷ đồng; lũy kế cả năm giảm từ 406 tỷ đồng xuống 327 tỷ đồng.
Con số lãi khiêm tốn 231 triệu đồng còn lâu mới đủ sức xóa lỗ lũy kế cho Lương thực TP.HCM. Tại ngày 31/12/2025, công ty gánh lỗ lũy kế 194 tỷ đồng. Với vốn góp chủ sở hữu hơn 255 tỷ đồng, hiện tại, vốn chủ sở hữu của công ty chỉ còn 61 tỷ đồng. Điều đó đồng nghĩa với việc vốn góp cổ đông đã “bay hơi” tới 76,1 tỷ đồng.
Khoản lỗ lũy kế này đến từ hành trình dài thua lỗ thảm. Trong giai đoạn 2017-2021, công ty thua lỗ 63,63 tỷ đồng (năm 2017), 26,89 tỷ đồng (năm 2018), 15,55 tỷ đồng (năm 2019), 36,7 tỷ đồng (năm 2020), 19,69 tỷ đồng (năm 2021).
Sau đó, công ty có lãi nhưng rất khiêm tốn. Bước sang năm 2024, công ty lỗ thêm 1,48 tỷ đồng.
Chính vì Lương thực TP.HCM có kết quả kinh doanh yếu kém nên cổ phiếu FCS của công ty không nhận được đánh giá cao từ giới đầu tư chứng khoán. Hiện tại, cổ phiếu FCS giao dịch ở mức 6.800 đồng/CP, thấp hơn mệnh giá tới 32%.
Trong khi hiệu quả sử dụng vốn thấp, Lương thực TP.HCM còn phải đối mặt với một vấn đề lớn khác. Đó chính là nợ quá cao.
Tại ngày 31/12/2025, nợ phải trả của Lương thực TP.HCM lên tới 657 tỷ đồng, cao gấp 10,8 lần vốn chủ sở hữu và chiếm 91,5% tổng tài sản. Có thể thấy, phần lớn của Lương thực TP.HCM được tài trợ bởi nợ.
Trong tổng nợ của công ty, Phải trả dài hạn khác lên tới 569 tỷ đồng.
Khoản đầu tư kém hiệu quả của Vinafood II
Năm 1980, Công ty được thành lập với tên gọi " Công ty kinh doanh Lương thực" trực thuộc Sở Lương thực Thành phố Hồ Chí Minh. Ngành nghề kinh doanh chính: Kinh doanh lương thực, thực phẩm và công nghệ phẩm; Thu mua, chế biến và xuất khẩu mặt hàng gạo các loại; Kinh doanh xăng dầu.
Tại ngày 31/12/2025, công ty có vốn điều lệ hơn 255 tỷ đồng. Cổ đông lớn nhất là Tổng công ty Lương thực Miền Nam – Vinafood II (sở hữu 59,78% vốn, tương đương gần 153 tỷ đồng). Đứng sau là cổ phần người lao động trong doanh nghiệp (1,36%) và cổ phần của nhà đầu tư (38,86%).
Tuy nhiên, như đã nêu trên, hiện tại, vốn góp chủ sở hữu của Lương thực Miền Nam giảm 76,1%. Như vậy, giá trị phần vốn góp của Vinafood II cũng giảm 76,1%, tương đương 119 tỷ đồng.
Điều này đặt ra câu hỏi lớn về vai trò quản trị, tái cấu trúc và giám sát hiệu quả hoạt động tại doanh nghiệp mà Vinafood II giữ quyền chi phối.
Nhìn sâu hơn vào trường hợp của Vinafood II tại Lương thực TP.HCM, đây không chỉ là câu chuyện một khoản đầu tư thua lỗ, mà phản ánh những vấn đề mang tính hệ thống trong cách thức quản trị vốn nhà nước tại doanh nghiệp hậu cổ phần hóa.
Vinafood II đang nắm gần 60% vốn, tức là giữ vai trò không hề nhỏ về chiến lược, nhân sự chủ chốt và định hướng kinh doanh. Tuy nhiên, thực tế cho thấy quyền chi phối này chưa được chuyển hóa thành hiệu quả vận hành. Lỗ lũy kế kéo dài suốt giai đoạn 2017–2021, rồi chỉ “lãi lay lắt” trong các năm gần đây, cho thấy quá trình tái cơ cấu công ty diễn ra rất chậm, công ty chưa đi đúng trọng tâm. Khi doanh thu liên tục thu hẹp, biên lợi nhuận thấp, nhưng bộ máy và mô hình kinh doanh không thay đổi tương xứng, thì vốn nhà nước bị bào mòn là điều khó tránh.
