Cá tra là một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của thủy sản Viêt Nam, hiện đã có mặt ở 149 quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới. Dù vậy việc xuất khẩu cá tra phụ thuộc lớn vào 2 thị trường chính là EU và Mỹ, hiện chiếm gần 50% sản lượng xuất khẩu của cả nước". Tuy nhiên, nhu cầu nhập khẩu cá tra của 2 thị trường này vẫn chưa hồi phục. Trong đó, nhập khẩu cá tra của EU giảm 10,7%, Mỹ tăng 5,1%. ASEAN là thị trường có giá trị nhập khẩu cá tra thấp nhất trong 4 thị trường (Mỹ, EU, Trung Đông), nhưng lại có mức tăng trưởng cao nhất (tăng 12,4%) so với năm 2012. Xuất khẩu cá tra sang Trung Đông (Arap Xeut, Iran, Iraq, Israel, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập…) giảm 14,3% so với cùng kỳ năm 2012…
Để duy trì đà tăng trưởng của ngành cá tra, Bộ NN&PTNT đã xây dựng Đề án đẩy mạnh xúc tiến thương mại cá tra. Mục tiêu nhằm nâng cao giá xuất khẩu và giá trị gia tăng các mặt hàng sản phẩm cá tra; quảng bá chất lượng và thương hiệu cá tra Việt Nam; góp phần thúc đẩy phát triển sản xuất, chế biến, tiêu thụ cá tra, nâng cao thu nhập, hiệu quả cho người nuôi và doanh nghiệp. Theo đó, mục tiêu đến năm 2015, sản lượng cá tra tiêu thụ nội địa tăng 100%, đến năm 2020 tăng 300% so với năm 2012. Phấn đấu giá trị kim ngạch xuất khẩu đến năm 2015 đạt 2,2 tỉ USD/năm và đạt 3 tỉ USD/năm trong năm 2020… Ngành nông nghiệp từng bước hoàn thiện bộ máy, chính sách; nâng cao năng lực xúc tiến thương mại; giữ vững thị trường; nâng cao giá trị, hình ảnh con cá tra Việt Nam trên thị trường quốc tế...
Tại Hội thảo "Phát triển thị trường và nâng cao giá trị gia tăng cá tra tại ĐBSCL" vừa diễn ra tại TP Cần Thơ, nhiều ý kiến cho rằng, phát triển thị trường phải gắn liền với nâng cao giá trị gia tăng của con cá tra trên thị trường quốc tế. Lâu nay, khi nói đến con cá tra, người ta chỉ chú ý đến xuất khẩu phần thịt cá phi-lê, các phần còn lại (xương, da, mỡ, bao tử, thịt vụn…) thường bị lãng quên. Trong khi đó, các phần này là nguồn nguyên liệu quý để chế tạo nhiên liệu sinh học, thực phẩm chức năng, mỹ phẩm...
Việt Nam cũng không ngừng quảng bá hình ảnh, tìm kiếm, mở rộng thị trường cho cá tra và cá ba sa, trong đó có nhiều thị trường tiềm năng: Brazil và Colombia. Từ vị trí thứ 12 trong năm 2010, Brazil vượt lên vị trí thứ 4 trong năm 2011, 2012 và vượt lên vị trí thứ 2 trong năm 2013. Tương tự, Colombia từ vị trí thứ 13 trong năm 2010 vượt lên vị trí thứ 9 và 8 trong năm 2011 và 2012 và lên vị trí thứ 5 trong năm 2013.
Mới đây Ngày 22/5, tại thành phố Johannesburg Nam Phi Cục Thương mại và Công nghiệp thành phố đã tổ chức sự kiện quảng bá mặt hàng cá tra của Việt Nam.
Thông qua sự kiện quảng bá này, sản phẩm cá tra của Việt Nam, vốn được người tiêu dùng ở nhiều nước trên thế giới ưa chuộng, sẽ có điều kiện thâm nhập tốt hơn vào thị trường Nam Phi, đóng góp vào sự phát triển về thương mại cũng như quan hệ hữu nghị hợp tác giữa hai nước.
Bà Mukaddam khẳng định Phòng Thương mại và Công nghiệp thành phố Johhanesburg cam kết tăng cường hợp tác với các cơ quan liên quan của Việt Nam nhằm tạo điều kiện để Nam Phi có thể tiếp nhận mặt hàng cá tra của Việt Nam trong thời gian tới. Bà cho rằng nhiều người dân Nam Phi đã biết tới các món ăn từ cá tra nổi tiếng của Việt Nam, tin tưởng người tiêu dùng Nam Phi sẽ hào hứng đón nhận sản phẩm này.
Đại sứ Lê Huy Hoàng cho biết sự kiện quảng bá cá tra này nằm trong khuôn khổ những hoạt động ngoại giao phục vụ kinh tế do Đại sứ quán tổ chức nhằm quảng bá các sản phẩm hàng hóa của Việt Nam tại Nam Phi cũng như thị trường các nước châu Phi nói chung. Sự hưởng ứng tích cực của các cơ quan hữu quan và các nhà nhập khẩu sở tại cho thấy Việt Nam có thể mở rộng danh sách những mặt hàng xuất khẩu vào thị trường này.
Tới đây, Đại sứ quán sẽ tiếp tục hoạt động quảng bá tương tự ở các thành phố đông dân của Nam Phi như Cape Town và Durban cho những mặt hàng chủ lực mà Việt Nam có thế mạnh tại thị trường này, như gạo và cá tra.
Theo ông Nguyễn Hồng Tiến, Tham tán Thương mại Đại sứ quán Việt Nam tại Nam Phi, mặt hàng cá tra của Việt Nam rất có tiềm năng thâm nhập vào thị trường sở tại. Hiện đã có nhiều nhà nhập khẩu Nam Phi đặc biệt quan tâm đến sản phẩm cá tra của các công ty sản xuất chế biến cá tra Việt Nam do yếu tố chất lượng và giá cả hấp dẫn.
Chu Quỳnh (TH)