Chiều 23/4, với đa số đại biểu tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi). Điểm đáng chú ý của luật lần này là mở rộng phạm vi các thông tin bắt buộc phải công khai, đặc biệt liên quan trực tiếp đến người dân như quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, giá đất và việc thu hồi đất.

Luật gồm 4 chương, 31 điều và sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/9/2026.

Trước khi Quốc hội biểu quyết, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết Chính phủ đã tiếp thu, chỉnh sửa dự thảo theo hướng bảo đảm tốt hơn quyền tiếp cận thông tin của người dân, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số.

Về trách nhiệm cung cấp thông tin, dự luật quy định UBND cấp xã chỉ phải cung cấp những thông tin do chính mình tạo ra, không bao gồm thông tin nhận từ cơ quan khác (trừ một số trường hợp đặc biệt theo luật). Quy định này nhằm bảo đảm tính hợp lý và khả thi khi cấp xã đang được giao thêm nhiều nhiệm vụ.

Dự luật cũng tăng cường phân cấp, trao quyền chủ động cho UBND cấp tỉnh và cấp xã trong việc xác định đơn vị đầu mối cung cấp thông tin, giúp việc tổ chức thực hiện linh hoạt hơn.

Đối với việc cung cấp một phần hồ sơ, tài liệu, luật yêu cầu các cơ quan phải rà soát, phân loại trước khi cung cấp, bảo đảm tách bạch rõ ràng giữa phần thông tin người dân được tiếp cận và phần không được tiếp cận. Các hướng dẫn chi tiết về kỹ thuật sẽ được quy định riêng để bảo đảm áp dụng thống nhất.

Về nội dung phải công khai, luật được chỉnh sửa theo hướng mở rộng đáng kể, bổ sung nhiều nhóm thông tin quan trọng gắn trực tiếp với đời sống người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh. Với những thông tin không được liệt kê nhưng luật chuyên ngành yêu cầu công khai, vẫn sẽ thực hiện theo quy định của các luật chuyên ngành, tránh trùng lặp nhưng vẫn bảo đảm đầy đủ.

Liên quan đến chi phí tiếp cận thông tin, luật giao Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định cụ thể mức chi phí thực tế cho việc in ấn, sao chụp và gửi tài liệu. Các trường hợp được miễn hoặc giảm phí sẽ được quy định chi tiết ở văn bản dưới luật, nhằm bảo đảm minh bạch, thống nhất và không làm cản trở quyền tiếp cận thông tin của người dân vì lý do chi phí.

Theo Điều 17 của luật, các nhóm thông tin bắt buộc phải công khai bao gồm: Các loại quy hoạch như quy hoạch quốc gia, vùng, tỉnh; quy hoạch ngành, đô thị, nông thôn và quy hoạch đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt.

Thông tin về đất đai như kế hoạch sử dụng đất, giá đất, việc thu hồi đất; phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; kết quả điều tra, đánh giá giá đất; các quyết định cưỡng chế và mốc giới sử dụng đất trong hành lang an toàn.

Thông tin về nhà ở và dự án bất động sản như danh mục dự án cho phép người nước ngoài sở hữu nhà; kế hoạch phát triển nhà ở; các dự án đang triển khai; kết luận kiểm định chất lượng chung cư; kế hoạch cải tạo, xây dựng lại chung cư; các quyết định thu hồi, cưỡng chế, di dời hoặc xử lý nhà ở công vụ và nhà ở xã hội.