Hoạt động thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số và bán hàng đa kênh đang phát triển nhanh với nhiều mô hình như bán hàng qua sàn thương mại điện tử, website, mạng xã hội, livestream; sáng tạo nội dung số, cung cấp sản phẩm và dịch vụ nội dung thông tin số, quảng cáo số và các hoạt động kinh doanh khác trên nền tảng số.
Trong năm 2026, nhiều quy định mới về quản lý thuế, thuế thu nhập cá nhân, hóa đơn điện tử và quản lý hoạt động thương mại điện tử được ban hành và có hiệu lực. Từ ngày 1/7/2026, Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn mới về quản lý thuế, thuế thu nhập cá nhân, hóa đơn điện tử được triển khai đồng bộ. Tuy nhiên, nhiều người kinh doanh thương mại điện tử và bán hàng đa kênh vẫn chưa hiểu rõ các quy định liên quan.
Cục Thuế chỉ ra 8 sai sót thường gặp như sau:
Thứ nhất, không tổng hợp đầy đủ doanh thu. Người kinh doanh chỉ theo dõi doanh thu trên một sàn, một tài khoản hoặc một kênh có thể dẫn đến khai thiếu doanh thu. Vì vậy, cần tổng hợp đầy đủ doanh thu của cùng một chủ thể và phân loại theo từng hoạt động.
Thứ hai, cho rằng nền tảng đã khấu trừ thuế thì không còn nghĩa vụ nào khác. Người nộp thuế cần đối chiếu phần doanh thu đã được nền tảng thực hiện khấu trừ, khai thay, nộp thuế thay và phần còn phải trực tiếp khai, nộp theo quy định.
Thứ ba, xác định không đúng loại thu nhập. Không thể chỉ căn cứ vào tên gọi KOL, KOC, streamer, affiliate hoặc freelancer để phân loại thu nhập. Việc xác định phải dựa trên bản chất hoạt động và quan hệ thực tế. Thu nhập từ hoạt động kinh doanh thương mại điện tử, kinh doanh dựa trên nền tảng số thuộc thu nhập từ kinh doanh; khoản thu phát sinh từ quan hệ lao động thuộc thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Thứ tư, không lập hoặc xử lý hóa đơn đúng quy định. Việc lập hóa đơn không phụ thuộc vào việc người mua có yêu cầu nhận hóa đơn hay không trong trường hợp pháp luật quy định phải lập. Các giao dịch hủy, đổi, trả, hoàn tiền phải được xử lý theo quy định.
Thứ năm, lập hóa đơn theo thời điểm nền tảng chuyển tiền. Người nộp thuế không mặc nhiên lấy ngày sàn đối soát hoặc chuyển tiền làm thời điểm lập hóa đơn mà phải xác định theo loại giao dịch và quy định về hóa đơn điện tử.
Thứ sáu, thông tin đăng ký thuế không thống nhất. Người nộp thuế cần rà soát, cập nhật thông tin đăng ký thuế khi có thay đổi. Việc sử dụng thông tin thống nhất trên các kênh giúp thuận lợi cho quá trình đối chiếu.
Thứ bảy, không lưu giữ đầy đủ hồ sơ, dữ liệu. Người nộp thuế cần lưu giữ hồ sơ, chứng từ theo quy định, bao gồm các tài liệu cần thiết để xác định doanh thu, loại thu nhập và giải trình khi cần.
Thứ tám, chỉ rà soát khi cơ quan thuế yêu cầu. Khi phát hiện hồ sơ khai thuế có sai sót, người nộp thuế phải thực hiện khai bổ sung theo quy định. Việc đối chiếu định kỳ là biện pháp được khuyến nghị nhằm hỗ trợ tuân thủ.
Bên cạnh đó, Cục Thuế lưu ý, với hoạt động bán hàng qua sàn có chức năng đặt hàng và thanh toán, người kinh doanh cần kiểm tra cơ chế khấu trừ, khai thay, nộp thuế thay; đối chiếu doanh thu và số thuế đã được thực hiện thay; xác định phần nghĩa vụ còn phải trực tiếp thực hiện.
Đối với hoạt động bán hàng qua Facebook, Zalo, website hoặc livestream không có chức năng thanh toán, người bán trực tiếp thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định đối với doanh thu phát sinh.
Trường hợp vừa bán hàng, vừa quảng cáo hoặc làm tiếp thị liên kết, người kinh doanh cần tổng hợp đầy đủ doanh thu, đồng thời phân loại theo từng hoạt động để áp dụng đúng phương pháp tính thuế và thuế suất.
Với hoạt động cung cấp sản phẩm, dịch vụ nội dung thông tin số, nếu phát sinh từ hoạt động kinh doanh thương mại điện tử, kinh doanh dựa trên nền tảng số thì được xác định là thu nhập từ kinh doanh theo quy định. Riêng khoản thu phát sinh từ quan hệ lao động được xác định là thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Đối với giao dịch bị hủy, đổi, trả hoặc hoàn tiền, người nộp thuế cần xử lý đồng bộ doanh thu, số thuế đã khấu trừ và hóa đơn theo quy định, trên cơ sở hồ sơ và giao dịch thực tế. Trường hợp kinh doanh qua nền tảng nước ngoài, cần xác định doanh thu, thu nhập phát sinh tại Việt Nam và cơ chế thực hiện nghĩa vụ thuế tương ứng.
An Nhiên
