Theo như thông báo của Tổng cục Hải quan thì 7 công ty bị truy thu thuế bao gồm: Tổng Cty Dầu Việt Nam (PV Oil) bị truy thu thuế 66 tỷ đồng; Xăng dầu Đồng Tháp (Petimex) 56,5 tỷ đồng; Lọc hóa dầu Nam Việt (NamViet Oil) 26 tỷ đồng; Xăng dầu Quân đội 19,7 tỷ đồng; Cty Vận tải Đường bộ Hải Hà 650 triệu đồng và Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) bị truy thu mức thuế cao  nhất là 170 tỷ đồng.

Mọi chuyện bắt nguồn từ việc Bộ Tài chính ban hành văn bản 17060 ngày 7/12/2012, yêu cầu Tổng cục Hải quan phải thay tờ khai hải quan với các lô hàng xăng dầu chuyển từ tạm nhập tái xuất sang tiêu thụ nội địa.

Thời điểm tính thuế sẽ là ngày đăng ký tờ khai hải quan thay thế. Trong khi trước đó, các doanh nghiệp thực hiện kê khai và nộp thuế theo Thông tư 194 không cần đăng ký tờ khai mới, chỉ cần khai và nộp thuế nhập khẩu, tiêu thụ đặc biệt, giá trị gia tăng theo quy định và thời hạn nộp thuế sẽ là 30 ngày.

Theo văn bản này thì sẽ có 3 doanh nghiệp bị tố là không chấp hành quy định về mức điều chỉnh giá là Tổng Cty Dầu Việt Nam-PV Oil, Cty Dầu khí Đông Phương-Orient Oil và Cty TNHH MTV Dầu khí TPHCM - Saigon Petro. Theo như ghi nhận thì 3 đơn vị bị phát hiện tăng giá bán vượt mức tối đa so với văn bản điều hành giá của cơ quan quản lý. Theo đó Ngày 21/2, PVOil, Orient Oil tăng giá bán xăng 330 đồng/lít; dầu diêzen là 260 đồng/lít. Các mức này cao hơn mức tăng tối đa quy định đối với xăng 23 đồng/lít; dầu diêzen là 13 đồng/lít. Ngày 19/3, Saigon Petro tăng giá bán xăng 200 đồng/lít; dầu diêzen 90 đồng/lít. Mức điều chỉnh này cao hơn mức tăng tối đa quy định đối với xăng 11 đồng/lít; dầu diêzen 19 đồng/lít

Phản ứng trước việc bị truy thu thuế hiệp hội Xăng dầu Việt Nam (Vinpa) đã có công văn kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét giải quyết việc truy thu thuế nhập khẩu xăng dầu năm 2012 của Bộ Tài chính.

Vinpa đã gửi công văn đến Cục Kiểm tra VBQPPL Bộ Tư pháp đề nghị kiểm tra căn cứ pháp lý của việc truy thu thuế đối với doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu sau khi nghiên cứu hệ thống văn bản hiện hành có liên quan. Theo đó hội khẳng định việc truy thu thuế nhập khẩu xăng dầu năm 2012 đối với các doanh nghiệp kinh doanh mặt hàng này là trái với luật hiện hành và yêu cầu Bộ Tài chính phải hủy thông báo này. Vì theo Thông báo số 1760/BTC-VP yêu cầu Tổng cục Hải quan các tỉnh, thành phố phải thay tờ khai hải quan mới để xác định thời điểm tính thuế đối với xăng dầu tạm nhập tái xuất nhưng không tái xuất hết chuyển sang tiêu thụ nội địa... yêu cầu phải thay tờ khai hải quan là trái với Khoản 9 Điều 10 và Điểm b.3 Khoản 2 Điều 18 Thông tư 194/2010/TT-BTC của Bộ Tài chính. Việc tồn tại song song thông báo mới 17060/BTC-VP với thông tư cũ 194 đã gây ra nhiều tranh cãi kéo dài khi mà nó ảnh hưởng và gây thiệt hại lớn cho các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu hiện nay. Điều này dẫn đến tình trạng một mặt các doanh nghiệp xăng dầu chấp hành nộp thuế truy thu, một mặt vẫn "kêu" lên các cơ quan chức năng và tỏ ra không "tâm phục khẩu phục" với án thuế này.

Hơn nữa việc truy thu thuế này sẽ làm ảnh hưởng đến uy tín của các doanh nghiệp xăng dầu trong mắt người tiêu dùng.

Chu Quỳnh (TH)