Ngày 17/2/2026, Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) công bố kết quả cuối cùng của đợt rà soát hành chính lần thứ 19 (POR19) đối với lệnh áp thuế chống bán phá giá (CBPG) tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu từ Việt Nam, cho giai đoạn 1/2/2023 – 31/1/2024.

Theo kết luận cuối cùng, DOC xác định hai bị đơn bắt buộc là Soc Trang Seafood Joint Stock Company (STAPIMEX) và Thong Thuan Company Limited/Thong Thuan Cam Ranh Seafood Joint Stock Company (TTCR). Cơ quan này áp dụng phương pháp “total AFA” với biên độ 25,76%, đồng thời điều chỉnh mức ký quỹ (cash deposit) xuống còn 25,46% sau khi trừ phần bù trừ trợ cấp xuất khẩu 0,30%.

Đối với nhóm doanh nghiệp đủ điều kiện hưởng thuế suất riêng biệt nhưng không thuộc diện kiểm tra bắt buộc, DOC ấn định biên độ 4,58% và mức ký quỹ 4,28% (đã trừ 0,30% bù trừ trợ cấp xuất khẩu).

So với kết quả sơ bộ công bố ngày 7/6/2025 (giờ Việt Nam), quyết định cuối cùng mang lại tín hiệu tích cực hơn cho mặt bằng chung của ngành. Trước đó, ở giai đoạn sơ bộ, Thông Thuận (bao gồm cả Thông Thuận Cam Ranh) được xác định biên độ 0%, trong khi STAPIMEX bị áp mức 35,29%.

Đáng chú ý, mức 35,29% cũng được áp cho 22 doanh nghiệp thuộc nhóm hưởng thuế suất riêng biệt nhưng không bị kiểm tra bắt buộc. Ở kết luận cuối cùng, nhóm “separate rate” được điều chỉnh mạnh về 4,58%, tương ứng mức ký quỹ 4,28%.

Từ góc độ thị trường, theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) kết quả POR19 được đánh giá có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh xuất khẩu tôm Việt Nam sang Mỹ năm 2025 đạt 796 triệu USD, tăng 5,4% so với năm 2024.

Việc mức ký quỹ cho nhóm doanh nghiệp hưởng thuế riêng biệt giảm so với giai đoạn sơ bộ giúp thị trường định hình lại mặt bằng rủi ro khi ký hợp đồng. Với mức ký quỹ 4,28%, doanh nghiệp có thể thuận lợi hơn khi chào giá và ký các hợp đồng theo chương trình hoặc theo mùa vụ. Đây cũng là yếu tố hỗ trợ năng lực “giữ nguồn cung đều” của Việt Nam vào thị trường Mỹ, nhất là với các khách hàng coi trọng tính ổn định giao hàng và khả năng đáp ứng chuẩn mực.

Phản ứng tích cực nhanh chóng lan sang thị trường chứng khoán ngay trong phiên giao dịch đầu tiên của năm Bính Ngọ 2026. Cổ phiếu thủy sản đồng loạt “bật nhảy” sau thông tin mới.

Đáng chú ý nhất là FMC của Công ty Cổ phần Thực phẩm Sao Ta (HoSE: FMC) khi tăng kịch trần lên 41.350 đồng/cổ phiếu ngay từ đầu phiên, với dư mua giá trần hơn 261.000 đơn vị tính đến cuối phiên. Doanh nghiệp này hiện ghi nhận khoản chi phí phải trả ngắn hạn liên quan đến thuế chống bán phá giá lên tới gần 379,4 tỷ đồng - khoản dự phòng được trích lập thận trọng theo kịch bản thuế suất sơ bộ ở mức rủi ro cao. Riêng trong năm 2025, FMC đã hạch toán gần 101,9 tỷ đồng vào chi phí bán hàng cho khoản dự phòng này.

Với diễn biến mới, nhiều khả năng doanh nghiệp sẽ được hoàn nhập phần chi phí đã trích lập trong báo cáo kiểm toán năm 2025. Nếu kịch bản này xảy ra, lợi nhuận năm 2025 của FMC có thể vượt 714 tỷ đồng, gần gấp đôi so với số liệu tự lập trước đó.

Cùng xu hướng, MPC của “vua tôm” Minh Phú tăng hơn 5% lên 18.500 đồng/cổ phiếu trong phiên đầu năm; CMX của Công ty Cổ phần Camimex Group (HoSE: CMX) cũng ghi nhận mức tăng 3,85% lên 6.750 đồng/cổ phiếu.

Dù vậy, bên cạnh tín hiệu tích cực, VASEP vẫn giữ quan điểm thận trọng. Theo VASEP, nhịp mua của nhà nhập khẩu Mỹ có giai đoạn chững lại để cắt giảm tồn kho và điều chỉnh chiến lược mua hàng trước các rủi ro chính sách/thuế quan. Khi chi phí phòng vệ thương mại biến động, nhà nhập khẩu thường “đặt lại” nguyên tắc mua hàng theo hướng thận trọng hơn về giá, điều khoản chia sẻ rủi ro và tiến độ giao.

Hiện VASEP đang cân nhắc các hành động pháp lý (litigation) phù hợp theo quy định của Hoa Kỳ, phối hợp cùng doanh nghiệp và các bên liên quan nhằm chứng minh thực tế tôm xuất khẩu của Việt Nam không bán phá giá, đồng thời bảo vệ quyền lợi chính đáng của cộng đồng doanh nghiệp, người nuôi và chuỗi cung ứng tôm Việt Nam.