Sản lượng quyết định giá bán

Việt Nam và Brazil là hai nước xuất khẩu café nhiều nhất thế giới. Việc giá café bấp bênh trong thời gian vừa qua chịu ảnh hưởng lớn từ nhưng dự đoán về sản lượng café của hai quốc gia này.

Giữa tháng 5/2014, cơ quan nghiên cứu sản lượng thuộc bộ nông nghiệp Brazil (Conab) tin rằng sản lượng niên vụ 2014/15 của nước sản xuất arabica lớn nhất thế giới Brazil chỉ đạt chừng 44,6 triệu bao (60 kg x bao), giảm 9,3% so với vụ trước do hạn hán kéo dài trong mấy tháng đầu năm nay. Dự báo này đã làm cho giá café thế giới tăng trở lại.

Tuy nhiên vừa mới đây, cấp tùy viên thuộc Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) dự báo niên vụ tới Việt Nam, nước sản xuất robusta số một thế giới, có thể đạt đến 29,2 triệu bao hay 1,75 triệu tấn và ước xuất khẩu trong vụ sẽ đạt đến 1,68 triệu tấn nhờ thời tiết thuận lợi và bắt đầu thu hoạch vụ bói của cà phê trồng mới và tái canh. Nếu đúng vậy, đây sẽ là niên vụ có sản lượng và lượng xuất khẩu cao kỷ lục. Với dự báo này giá café đã làm giá café giảm mạnh đến nay vẫn chưa thể phục hồi.

Mặt khác, trong trào lưu chung, có hiện tượng các quỹ đầu cơ rút vốn khỏi các sàn kỳ hạn hàng hóa. Trên 36 sàn giao dịch của thị trường tài chính thế giới thì có đến 23 sàn có lợi suất âm trong tháng 5/2014, trong đó 3 sàn cà phê nằm trong nhóm 5 sàn có lợi suất giảm mạnh nhất: sàn arabica New York giảm 12,6%, sàn cà phê Brazil giảm 13,5% và robusta London giảm 10,1%

Giá cà phê nguyên liệu trên thị trường nội địa dao động mạnh không kém, từ đỉnh cao 41,5 triệu đồng/tấn vào dịp giữa tháng thì chỉ còn 37 triệu đồng/tấn mới mấy ngày gần đây. Ngày 31/5, giá tại các tỉnh Tây Nguyên quanh mức 37,5-38 triệu đồng/tấn.

Việc giá café giảm mạnh dưới tác động của những dự báo về sản lượng đang đặt ra một bài toán về điều tiết tình hình cung cầu cũng như làm thế nào để các doanh nghiệp café có quyền chủ động về giá.

Đưa hàng gửi kho nên hay không?

Nửa cuối tháng 5-2014, giá cà phê nội địa xuống mạnh. Nhiều người mua vào ở mức cao trên 40 triệu đồng/tấn trước đây, nay không thể bán lỗ vì giá chỉ còn chừng 37-38 triệu đồng/tấn. Để có tiền xoay xở, họ thường đưa hàng gởi vào kho của người mua, chủ yếu là khách ngoại, nhằm nhận một ít tiền tạm ứng để mong mua hàng tiếp rồi lại giao vào kho tiếp.

Theo một chuyên gia ngành hàng đó là một chọn lựa “lợi bất cập hại” vì khi gởi cà phê vào kho, người gởi hàng không nhận đủ tiền mà chỉ tạm ứng. “Cách này không khác gì tự nguyện tạo điều kiện cho người mua chiếm dụng vốn”, ông nói.

Ngoài ra, khi thấy lượng hàng gởi vào kho nhiều nhưng do giá thấp chưa chốt được, người mua biết thế nào lượng hàng ấy cũng phải được bán ra. Nên, họ sẽ tìm cách bán trước và bán mạnh trên sàn kỳ hạn, ép giá xuống sâu, tạo tâm lý hoảng loạn và đẩy người gởi hàng vào thế phải bán giá rẻ. Sau khi mua được giá thấp, họ liền đẩy mạnh giá lên để bán lấy lời. Giới cà phê gọi hiện tượng này là “sau cơn mưa trời lại sáng” là vậy.

“Kinh nghiệm cho thấy giá càng xuống, hàng gửi vào kho càng nhiều, kết quả thường là người nhận hàng vào kho vừa có hàng để xoay, vừa chiếm dụng được vốn, vừa có cơ hội mua giá rẻ; còn người gởi hàng có khi chỉ lên nhận bao không đem về vì cụt hay mất vốn, “chì mất mà chài cũng mất”.

Như vậy, ý chuyên gia này cho rằng được thì bán hay tìm một cách khác xoay xở chứ đừng đưa hàng cà phê gởi kho chờ giá, thất lợi và và rủi ro hoàn toàn nằm bên phía người bán.

 Chu Quỳnh (TH)