Tòa án Trọng tài Thường trực (Permanent Court of Arbitration) tại Hague (La Haye, Hà Lan) hôm 28/7 đã ra phán quyết yêu cầu Chính phủ Nga phải trả gần một nửa số tiền bồi thường 103 tỷ USD đề nghị bởi nhóm cổ đông lớn của hãng dầu khí Yukos Oil,  do cựu Chủ tịch Mikhail Khodorkovsky – nhà tài phiệt giàu nhất nước Nga – quản lý.

Theo Bloomberg, Tim Osborne - Chủ tịch GML (Group Menatep Limited) - công ty mẹ trước đây của Yukos cho biết tòa án nhận định chiến dịch chống lại Yukos "là vì mục đích chính trị", chứ không đơn thuần là trốn thuế, Tim Osborne - Chủ tịch GML.

Kết quả vụ kiện kéo dài gần 10 năm được công bố trong lúc Moscow đang gặp khủng hoảng kinh tế liên quan đến cuộc xung đột tại miền Đông Ukraine và mối quan hệ Đông Tây rạn nứt trầm trọng kể từ thời kỳ Chiến tranh lạnh.

Phán quyết chính thức của tòa án nêu rõ Moscow đã vi phạm Hiến chương Năng lượng của EU do phân phối lại tài sản của Yukos sau khi tập đoàn phá sản vào năm 2003.

Luật sư bên nguyên, ông Emmanuel Gaillard cho biết Nga sẽ có 180 ngày, hạn chót là ngày 15/1/2015, để thanh toán toàn bộ số tiền bồi thường trên cho các cổ đông của Yukos.

Về phía chính phủ, Ngoại trưởng Nga - Sergei Lavrov cho biết sẽ kháng cáo. Ông tuyên bố: "Nga sẽ sử dụng tất cả công cụ pháp lý để bảo vệ mình".

Chính phủ của ông Putin đã giải thể Yukos trong khoảng thời gian 2004-2007 sau khi truy thu của hãng này 27 tỷ USD thuế. Moscow cáo buộc ông Khodorkovsky tội tham nhũng và nhà tài phiệt giàu nhất nước Nga bị lĩnh án tù. Khodorkovsky được Tổng thống Putin ân xá tháng 12-2013.

Hiện phần lớn tài sản của Yukos đều bị hãng dầu mỏ quốc doanh Rosneft mua lại trong các phiên đấu giá. Rosneft hiện là công ty dầu mỏ niêm yết lớn nhất thế giới, tính theo sản lượng.

Tổng thống Vladimir Putin đang đối mặt với áp lực quốc tế sau vụ máy bay của Malaysia Airlines bị bắn rơi tại miền đông Ukraine, khiến 298 người thiệt mạng. Chính quyền của ông Obama kết tội lực lượng ly khai đã bắn rơi máy bay bằng tên lửa do Nga cung cấp.

Phán quyết này của tòa án đang khiến chính quyền ông Putin thêm đau đầu giữa lúc phương Tây tăng cường trừng phạt lên Nga để buộc ông giải quyết xung đột tại Ukraine.

N.T (Th)