Giá dầu tăng vọt trong phiên giao dịch ngày 13/7, đẩy giá dầu chuẩn toàn cầu vượt mốc 83 USD/thùng và ghi nhận mức tăng trong ngày mạnh nhất kể từ năm 2020. Sự bùng nổ này diễn ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tái áp đặt lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng thị của Iran quanh eo biển Hormuz, nhằm đáp trả các cuộc không kích qua lại giữa Mỹ và Iran vào cuối tuần qua.
Tổng thống Trump cũng tuyên bố Mỹ sẽ được "hoàn trả" khoản phí tương đương 20% giá trị của tất cả hàng hóa vận chuyển qua tuyến hải trình này để đổi lấy sự bảo hộ an toàn. Tuy nhiên, thông tin chi tiết về sáng kiến này hiện vẫn chưa được làm rõ.
Thị trường dầu toàn cầu bủng nổ
Hợp đồng dầu Brent giao tháng 9, chuẩn mực của thị trường toàn cầu, đã tăng mạnh 9,6%, chốt phiên ở mức 83,30 USD/thùng. Theo dữ liệu từ Dow Jones Market Data, đây là mức giá đóng cửa cao nhất của dầu Brent kể từ ngày 12/6, đồng thời là mức tăng phần trăm trong một ngày lớn nhất kể từ ngày 5/5/2020.
Trong khi đó, giá dầu thô West Texas Intermediate (WTI) giao tháng 8 của Mỹ cũng tăng 9,4%, lên mức 78,14 USD/thùng. Dữ liệu từ Dow Jones Market Data cho thấy giá dầu chuẩn của Mỹ vừa ghi nhận mức tăng trong ngày mạnh nhất kể từ tháng 4.
Lệnh phong tỏa đường biển mà ông Trump tái áp đặt ngayf 13/7 đang đe dọa làm leo thang nghiêm trọng căng thẳng tại Trung Đông. Động thái này diễn ra trong bối cảnh lưu lượng giao thương qua eo biển Hormuz sụt giảm nghiêm trọng và Iran tuyên bố đóng cửa tuyến đường thủy chiến lược này vào cuối tuần qua.
Mặc dù vậy, các chuyên gia phân tích cho rằng thị trường tài chính toàn cầu có lý do chính đáng để xem xét tuyên bố mới nhất của ông Trump với một sự hoài nghi nhất định.
Bà Kathleen Brooks, Giám đốc nghiên cứu tại XTB, cho rằng tình hình căng thẳng leo thang ở Trung Đông đồng nghĩa với việc những ai kỳ vọng vào một tháng 7 bình yên sẽ phải đối mặt với một cú sốc lớn.
Ông Colin Cieszynski, quản lý danh mục đầu tư kiêm chiến lược gia trưởng thị trường tại SIA Wealth Management, cho biết: "Đà tăng giá gần đây của dầu thô được thúc đẩy bởi thực tế rằng con đường để mở lại eo biển Hormuz sẽ dài hơn và gập ghềnh hơn nhiều so với dự tính. Cục diện hiện tại rõ ràng không hề màu hồng, mà trái lại đang rất lạnh lẽo và mù mịt”.
Dù vậy, ông Cieszynski chia sẻ với MarketWatch rằng bất chấp "những lời đe dọa đao to búa lớn", giá dầu của Mỹ hiện vẫn "gần mức đáy hơn là mức đỉnh" của năm nay. "Vì vậy, ở một góc độ nào đó, thị trường dường như đang đón nhận những phát ngôn nảy lửa này một cách khá bình thản”, vị chuyên gia cho hay.
Tác động dây chuyền tới thị trường trái phiếu và lãi suất
Theo ông Patrick Munnelly, chiến lược gia tại Tickmill Group, giá dầu Brent hiện vẫn thấp hơn đáng kể so với mức 95 USD/thùng duy trì kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng 2, và mức 100 USD/thùng hồi cuối tháng 5.
"Điều này rất quan trọng đối với việc nhận định thị trường trái phiếu. Nếu mức lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm trên 4,5% từng phản ánh mức giá dầu trên 100 USD, thì rõ ràng mức lợi suất này không phải là quá thấp khi giá dầu chỉ dao động quanh ngưỡng 79 USD, đặc biệt là khi các tín hiệu về thị trường việc làm của Mỹ vẫn đang giữ được đà tích cực”, ông Munnelly nói thêm.
Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng 5 điểm cơ bản, giao dịch ở mức 4,616% vào chiều 13/7, theo dữ liệu từ FactSet.
Sự quay đầu tăng mạnh của giá dầu trong phiên đầu tuần đã buộc các nhà giao dịch Mỹ phải định giá lại triển vọng lãi suất cho nửa cuối năm 2026. Theo công cụ CME FedWatch, các hợp đồng tương lai quỹ liên bang hiện cho thấy tỷ lệ đặt cược vào khả năng Cục Dự trữ Liên bang (Fed) sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp chính sách tháng này đã tăng lên mức 41,2%.
Diễn biến mới của giá dầu đang làm dấy lên lo ngại về nguy cơ lạm phát toàn cầu quay trở lại sau nhiều tháng hạ nhiệt. Dầu mỏ là đầu vào thiết yếu của hầu hết các ngành kinh tế, từ vận tải, sản xuất đến hóa chất và điện năng.
Khi giá dầu tăng mạnh và kéo dài, chi phí sản xuất và logistics sẽ gia tăng, tạo áp lực buộc doanh nghiệp phải nâng giá bán, từ đó lan sang giá hàng hóa và dịch vụ trên diện rộng.
Nếu kịch bản này xảy ra, các ngân hàng trung ương lớn như Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) hay Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) có thể phải duy trì lãi suất ở mức cao lâu hơn, thậm chí cân nhắc tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ. Điều đó sẽ không chỉ làm tăng chi phí vốn trên toàn cầu mà còn gây sức ép lên tăng trưởng kinh tế, thị trường chứng khoán và dòng vốn quốc tế.
Minh Đăng
