Mắc ca là loại cây cho quả khô quý hiếm. Nhân mắc ca có hàm lượng dầu tới 78%… Trong dầu, mắc ca có trên 87% là axit béo không no, khi ăn vào giúp giảm cholesteron… Vì thế, mắc ca được mệnh danh là "hoàng hậu của quả khô".
Trên thế giới, hiện mắc ca có thị trường tiêu thụ rộng lớn, dự báo có thể lên tới 40 vạn tấn/năm. Nhưng sản lượng bây giờ mới chỉ khoảng 10 vạn tấn/năm, cung không đủ cầu, giá bán rất cao. Ở Việt Nam, qua thực tế nghiên cứu cho thấy, cây mắc ca ghép sau khi trồng 3- 4 năm đã bói quả, đến năm thứ 7 khi cây đã định hình, mỗi ha có thể cho tới 10 tấn quả, tương đương 3 - 4 tấn hạt.
Cây mắc ca có thực sự là cây tỷ đô?
Nhiều hộ dân sau khi trồng cây mắc ca đã có thu nhập khá. Sau 3 năm trồng, mắc ca cho quả bói, sang năm thứ 4 gia đình Nguyễn Văn Cúc, ở thôn Lộc Xuân, xã Phú Lộc (Krông Năng, Đắk Lắk), thu được 1 tấn quả. Và các năm tiếp theo sản lượng tăng lên, đến năm thứ 8, với hơn 270 cây mắc ca gia đình Cúc thu được hơn 4 tấn quả.
Khi nghe tin như vậy nhiều công ty đã tìm đến gia đình ông để kí hợp đồng thu mua với giá 120.000 đồng/kg, tuy nhiên ông không bán mà dùng số quả này để nhân giống theo đơn đặt hàng của Trung tâm Nghiên cứu Giống cây rừng, còn lại mới bán ra thị trường.
Theo cách so sánh của ông Cúc, 1 ha cà phê có khoảng 1.100 cây, tính trung bình mỗi năm thu được 3,8 tấn, hiện tại bán giá 41.000 đồng/kg thu 155 triệu đồng. Trong khi trồng 1 ha mắc ca khoảng 300 cây, đến thời điểm 9 năm tuổi thu 4,5 tấn bán với giá 120.000 đồng/kg được 540 triệu đồng.
Về chi phí, mỗi năm 1 cây mắc ca chỉ tốn hết 3kg phân, hết 9 tạ/ha, trong khi đó trồng cà phê cũng bón 3kg/cây mất 3,3 tấn/ha. Như vậy, trồng mắc ca thu được tiền nhiều, trong khi chi ít phân bón so với cây cà phê. Ngoài ra trồng mắc ca chịu hạn, công chăm sóc ít, còn trồng cà phê ngốn hết cả đống tiền chi phí cho xăng, dầu, điện tưới nước, công chăm sóc…
Chị Nguyễn Thị Sâm, ở thôn Đức Hoài, xã Đức Minh (Đắk Mil, Đắk Nông) trồng mắc ca nhưng năng suất không cao. Năm 2006, Viện KHKT Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên tiến hành trồng thử nghiệm hơn 1 ha mắc ca (360 cây) xen cây cà phê tại vườn chị Sâm, giống Thái Lan và Trung Quốc. Năm vừa rồi chị Sâm thu hoạch hơn 300kg quả, giá bán 200.000 đồng/kg, thu 60 triệu đồng. Tuy nhiên, thu nhập này vẫn được cho là “lời” nhiều hơn trồng cà phê.
Ông Nguyễn Công Tạn - nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ khẳng định: “Với giá bán như hiện nay, 1ha mắc ca giá trị đạt tới 2.000- 3.000USD. Nếu xét về giá trị kinh tế, không có loại cây nào đủ sức cạnh tranh với mắc ca. Trong 10 năm nữa, mắc ca sẽ trở thành cây tỷ đô (USD - PV); 20 năm nữa nó còn có thể vượt qua kim ngạch xuất khẩu của lúa gạo”
Ông Đỗ Ngọc Duyên, GĐ Sở NN-PTNT tỉnh Đắk Nông cho biết: Hiện toàn tỉnh có khoảng 450 ha trồng mắc ca, tập trung chủ yếu ở huyện Tuy Đức và Đắk Mil. Số diện tích này được người dân trồng xen với cà phê.
Mặc những cảnh báo của cơ quan quản lý cũng như chính quyền, nhiều người dân đã ồ ạt chặt cà phê và đầu tư mạnh vào loại “cây triệu đô” này. Tuy nhiên, người dân cần thận trọng với thị trường cây mắc ca, chỉ nên trồng xen canh cây cà phê bởi thị trường cây mắc ca ở Việt Nam chưa lớn, dễ rủi ro.
Thủy Sinh (tổng hợp theo Nông nghiệp VN)