Cổ tức là yếu tố khá quan trọng để NĐT cân nhắc đầu tư vào doanh nghiệp. Thế nhưng hiện tượng những công ty công bố trả cổ tức cho cổ đông, nhưng sau đó cứ lần lữa việc chi trả vẫn đang diễn ra. Để ngăn chặn điều này, một số chế tài xử phạt có thể được ban hành trong thời gian tới.

Hiện có thực trạng nhiều công ty niêm yết nợ cổ tức của cổ đông trong nhiều năm. Hầu như các doanh nghiệp trễ hẹn trả cổ tức đều rơi vào tình trạng cạn nguồn tiền tại thời điểm định trả cổ tức. Nhiều doanh nghiệp mặc dù báo cáo kết quả kinh doanh có lãi, nhưng vẫn không có nguồn tiền mặt để chia.

Về mặt lý thuyết, trước khi đưa ra tỷ lệ trả cổ tức, doanh nghiệp dựa vào kết quả kinh doanh và lợi nhuận giữ lại và việc này đã được ĐHCĐ thông qua. Do vậy, các doanh nghiệp hoàn toàn có khả năng trả cổ tức, bởi việc chốt thời hạn trả được quyết định khi hoạt động kinh doanh trong kỳ đã được thực hiện xong.

Các doanh nghiệp xin lùi thời hạn trả cổ tức đều gặp vấn đề về dòng tiền. Đó là trường hợp doanh nghiệp mặc dù trong báo cáo kết quả kinh doanh có lãi, nhưng dòng tiền từ hoạt động kinh doanh và từ hoạt động tài chính vẫn bị âm. Điều này có nghĩa là, doanh nghiệp có lãi, nhưng tiền đã không ở lại trong túi doanh nghiệp.

Quy định hiện nay việc trả cổ tức là do quyết định của doanh nghiệp, dựa trên lợi nhuận của doanh nghiệp. Và đến nay không có văn bản pháp luật nào quy định xử phạt cũng như ai sẽ bị xử phạt trong việc chậm trả cổ tức cho cổ đông.

Nếu có điều chỉnh Nghị định 108/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán, chắc chắn việc xử phạt này sẽ được đưa vào nội dung sửa đổi. Hiện nay, mức phạt với trường hợp chậm trả cổ tức vẫn đang được xem xét.

Thay vì như hiện nay chủ yếu dựa trên lợi nhuận ròng của doanh nghiệp trên báo cáo tài chính, sẽ có quy định về trả cổ tức chặt chẽ hơn nữa.

Hiện có không ít các doanh nghiệp liên tục trì hoãn trả cổ tức cho cổ đông.

Đầu năm nay, Công ty cổ phần Thiết bị phụ tùng Sài Gòn thống nhất (Mã CK: SMA) bị HOSE nhắc nhở vì 6 lần liên tiếp (từ năm 2012 đến hết năm 2013) xin gia hạn việc trả cổ tức năm 2011 với lý do nguồn thu bị trễ, và hứa trả thành hai đợt vào tháng 1 và tháng 3-2014. Nhưng đến nay, công ty này đã xin gia hạn thêm vài lần nữa và dời thời hạn chi trả đến cuối năm 2014.

Ngoài ra, có những doanh nghiệp có lợi nhuận cao, như Công ty Cổ phần Tập đoàn Masan (Mã CK: MSN), nhưng trong nhiều năm không trả cổ tức cho cổ đông với lý do cần nguồn tiền để tái đầu tư.

Minh Khang(Tổng hợp)