Ở tầm vĩ mô, việc có quá nhiều đầu mối liên quan giữa Bộ Kế hoạch và Ðầu tư, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN và PTNT), Bộ Công thương... trong khâu phối hợp xét duyệt thủ tục cấp phép đầu tư, hoạt động sản xuất, kinh doanh... cũng là một trong những nguyên nhân cản trở FDI vào nông nghiệp bởi các nhà đầu tư nản lòng.

Chưa hết, yếu tố nữa là vấn đề bảo đảm cân bằng lợi ích giữa người nông dân, Nhà nước cũng như các doanh nghiệp FDI cho đến nay vẫn chưa được giải quyết tốt.

Chung quanh việc giảm thu hút vốn FDI mới vào lĩnh vực nông nghiệp thời gian gần đây, không ít ý kiến cho rằng nguyên nhân chủ yếu vẫn là do nội tại. Nền nông nghiệp Việt Nam đang tự "chặn cửa" FDI của chính mình bởi những yếu kém với hàng loạt yếu tố, như: kết cấu hạ tầng tại các vùng đầu tư nông nghiệp còn yếu kém, không thuận tiện, tập trung như các khu công nghiệp.

Hiện tượng vốn FDI vào nông nghiệp không chỉ giảm từ đầu 2014 tới nay mà đã giảm từ nhiều năm trước! Nếu cách đây mười năm, FDI vào nông, lâm, ngư nghiệp chiếm 15% tổng vốn đầu tư FDI của cả nước thì hiện nay chỉ chiếm chưa đến 0,5%. Tính riêng bốn tháng đầu 2014, vốn FDI vào nông nghiệp chỉ chiếm 0,25%/tổng số vốn FDI vào toàn bộ nền kinh tế.

Nhằm thu hút vốn FDI vào nông nghiệp, Bộ NN và PTNT đã xây dựng Dự thảo Ðề án tăng cường thu hút và quản lý đầu tư trực tiếp nước ngoài vào lĩnh vực nông - lâm - ngư nghiệp giai đoạn 2015 - 2020, định hướng đến năm 2030 để lấy ý kiến các chuyên gia, doanh nghiệp.

Tuy nhiên, muốn thay đổi hiện trạng, cần sự vào cuộc đồng bộ của cả guồng máy, trong đó, các cơ quan, bộ, ngành cũng như các cấp chính quyền, địa phương phải có sự phối hợp cải cách mạnh mẽ, tạo ra môi trường đầu tư thuận lợi nhất có thể, giảm thiểu các thủ tục gây rườm rà, tốn kém cho doanh nghiệp đầu tư.

Mặt khác, muốn thu hút hay giữ chân nhà đầu tư, ngoài hành lang pháp lý, môi trường đầu tư thông thoáng, còn cần tạo ra một đội ngũ các doanh nghiệp trong nước có thương hiệu và uy tín, có tư cách pháp nhân đầy đủ, bảo đảm độ tin cậy đứng ra hợp tác với nhà đầu tư nước ngoài.

Bộ trưởng NN và PTNT Cao Ðức Phát cho biết: Cần rà soát lại cơ chế chính sách để thật sự khuyến khích các nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào nông nghiệp, đem lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và nông dân Việt Nam. Muốn thế, cần tạo môi trường đầu tư thuận lợi, bớt thủ tục, giảm chi phí, không để tình trạng thiếu đồng bộ giữa chính sách và triển khai trong thực tế. Ðặc biệt, chính sách phải rõ ràng, minh bạch, nhất quán, ổn định, để nhà đầu tư yên tâm làm ăn lâu dài.

Hoàng Trang (Tổng hợp theo Nhân Dân)