Lãi suất vừa “thủng” mốc 8%, lại “ngoi” lên rồi các bác ạ

Lãi suất “ngoi” lại mốc 8% rồi

Sau chỉ đạo giảm lãi suất rất quyết liệt của Ngân hàng Nhà nước, mặt bằng lãi suất giảm sâu. Giảm là giảm thật, em làm chứng, em đưa mẹ đi gửi ở HDBank thì lãi giảm từ 8,9%/năm xuống 8,4%/năm cách đây mấy tuần trước. Còn giờ là bao nhiêu thì em không biết.

Tuần trước, mặt bằng lãi suất xuống khá sâu, mốc 8%/năm gần như “bốc hơi”, chỉ còn PVComBank vẫn “trụ” ở mức “đỉnh” 10%/năm. Nhưng tất nhiên, siêu ưu đãi này không dành cho khách hàng phổ thông mà chỉ dành cho giới siêu giàu nên “người trần mắt thịt” như em không bao giờ dám mơ mộng.

Nhưng tầm này, mốc 8% rục rịch quay trở lại rồi các bác ạ. Hôm qua em đi qua GPBank trên phố Phương Mai, em thấy nhà băng này treo biển 8%/năm nhưng em quên không chụp. Em qua phố Tam Trinh thì thấy VietA Bank treo biển 8,1%/năm.

Còn trên cõi mạng, em vẫn thấy có bài chạy quảng cáo giới thiệu gửi tại Cake by VPBank lãi suất lên đến 8,9%/năm. Tất nhiên đây là mức đã giảm so với đỉnh 9,1% nhưng vẫn là con số ngon ngọt rồi.

Đọc báo thì em thấy MSB là nhà băng có mức lãi suất cao thứ hai thị trường, lên đến 9%/năm áp dụng tại quầy cho kỳ hạn 12 tháng và 13 tháng. Nhưng cũng như PVCOMbank, chỉ giới siêu giàu mới được hưởng ưu đãi này vì nhà băng quy định áp dụng cho khách có tiền gửi 500 tỷ đồng trở lên.

OCB cũng niêm yết lãi suất đặc biệt 8,5%/năm dành cho khách hàng gửi tiết kiệm từ 1.000 tỷ đồng tại các kỳ hạn 6 tháng và 12 tháng.

Vietbank vừa triển khai chương trình ưu đãi lãi suất huy động dành cho khách hàng cá nhân, áp dụng từ ngày 8/5 đến hết ngày 31/5/2026 tại toàn bộ trung tâm kinh doanh trên cả nước. Điều kiện giá trị tiền gửi tại Vietbank “ấm áp” hơn nhiều vì chỉ quy định tối thiểu 10 triệu đồng/tài khoản tiết kiệm. Với hình thức gửi online, mức tối thiểu là 500.000 đồng theo quy định của sản phẩm. Việc khó như này em làm được các bác ạ.

Có vấn đề gì không nhỉ? Không đâu, không đâu

Xu hướng lãi suất huy động “ngoi” trở lại mốc 8% thực ra là diễn biến khá phù hợp với bối cảnh thị trường hiện nay và nhìn ở góc độ vĩ mô còn mang nhiều tín hiệu tích cực hơn là tiêu cực.

Thứ nhất, cần nhìn nhận rằng giai đoạn lãi suất giảm mạnh vừa qua chủ yếu đến từ chỉ đạo hành chính nhằm hỗ trợ nền kinh tế, kích cầu tín dụng và giảm áp lực tài chính cho doanh nghiệp. Nhưng thị trường tiền tệ vốn có quy luật riêng. Khi nhu cầu vốn của nền kinh tế bắt đầu hồi phục, đặc biệt trong bối cảnh đầu tư công tăng tốc, bất động sản dần “ấm” lên và doanh nghiệp quay lại vay vốn cho chu kỳ kinh doanh mới, các ngân hàng buộc phải tăng huy động để đảm bảo thanh khoản. Vì vậy, việc lãi suất nhích trở lại không phải tín hiệu bất thường mà phản ánh nhu cầu vốn thực sự đang quay lại nền kinh tế.

Thứ hai, việc xuất hiện trở lại các mức lãi suất 8-9%/năm cho thấy cuộc đua huy động vốn đang nóng lên, nhưng cần lưu ý đây chủ yếu là các mức “đặc biệt”, có điều kiện rất cao hoặc chỉ áp dụng trong thời gian ngắn. Nghĩa là mặt bằng chung chưa quay lại thời kỳ căng thẳng lãi suất như giai đoạn khủng hoảng thanh khoản trước đây. Các ngân hàng hiện nay vẫn khá thận trọng, chỉ tăng lãi suất cục bộ để hút dòng tiền, chứ chưa phải tăng đại trà trên toàn hệ thống.

Thực tế, các mức 9-10%/năm của PVcomBank hay MSB chủ yếu dành cho khách hàng siêu giàu với số dư hàng trăm tỷ đồng. Đây giống một công cụ marketing và cạnh tranh khách VIP hơn là phản ánh mặt bằng lãi suất phổ thông. Trong khi đó, các chương trình của VietBank hay Cake by VPBank lại cho thấy các ngân hàng đang linh hoạt hơn trong việc thu hút dòng tiền dân cư bằng các gói online hoặc ưu đãi ngắn hạn.

Điểm tích cực lớn nhất của xu hướng này là nó giúp hút bớt dòng tiền đầu cơ khỏi các thị trường quá nóng. Khi gửi tiết kiệm bắt đầu hấp dẫn trở lại, dòng tiền sẽ cân nhắc kỹ hơn trước khi lao vào vàng, chứng khoán hay đất đai theo tâm lý FOMO. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nhiều loại tài sản đã tăng rất mạnh thời gian qua và tiềm ẩn rủi ro điều chỉnh lớn.

Ví dụ, vàng từng có giai đoạn tăng dựng đứng rồi biến động cực mạnh chỉ trong vài phiên. Chứng khoán cũng chứng kiến nhiều cổ phiếu tăng nóng vượt xa nền tảng cơ bản. Bất động sản thì thanh khoản chưa thực sự phục hồi đồng đều, nhiều nơi giá vẫn neo cao dù sức mua yếu. Trong bối cảnh như vậy, việc ngân hàng đưa ra mức sinh lời 7-8%/năm gần như “ít đau tim” hơn rất nhiều với số đông người dân.

Ngoài ra, lãi suất tiết kiệm tăng trở lại còn phản ánh niềm tin vào hệ thống ngân hàng đang ổn định hơn. Người dân sẵn sàng gửi tiền dài hạn nếu cảm thấy kinh tế vĩ mô ổn định và lạm phát chưa quá đáng lo. Điều này giúp các ngân hàng có nguồn vốn bền vững hơn để cho vay trung và dài hạn, thay vì phụ thuộc quá nhiều vào nguồn vốn ngắn hạn hoặc thị trường liên ngân hàng.

Một điểm nữa cần lưu ý là lãi suất hiện nay tăng trong bối cảnh tỷ giá và áp lực lạm phát vẫn còn hiện hữu. Nếu lãi suất quá thấp trong thời gian dài, dòng tiền có thể chảy mạnh sang USD, vàng hoặc các tài sản đầu cơ khác. Vì vậy, việc mặt bằng lãi suất “nhích” lên phần nào giúp giữ chân dòng tiền VND, giảm áp lực lên tỷ giá và ổn định hệ thống tài chính.

Tất nhiên, xu hướng này cũng có mặt trái nếu tăng quá nhanh. Khi lãi suất huy động tăng mạnh, chi phí vốn của ngân hàng sẽ tăng theo và cuối cùng lãi suất cho vay có thể chịu áp lực đi lên. Điều đó sẽ ảnh hưởng tới doanh nghiệp và thị trường bất động sản. Nhưng ở thời điểm hiện tại, mức tăng vẫn mang tính cục bộ và chưa tạo áp lực quá lớn lên toàn bộ nền kinh tế.

Nói cách khác, diễn biến hiện nay giống một trạng thái “bình thường hóa” hơn là báo động. Sau giai đoạn lãi suất bị kéo xuống rất thấp bởi yếu tố điều hành, thị trường đang tự điều chỉnh về mức hợp lý hơn. Với người gửi tiền, đây rõ ràng là tín hiệu tích cực vì họ bắt đầu có thêm lựa chọn an toàn với mức sinh lời tốt hơn. Với nền kinh tế, đây cũng là dấu hiệu cho thấy nhu cầu vốn đang hồi phục và hệ thống ngân hàng bắt đầu bước vào chu kỳ cạnh tranh huy động mới.