1. Nga sáp nhập Crimea và khủng hoảng Ukraine

Sự kiện Nga sáp nhập Crimea hồi giữa tháng 3 đã làm tăng nguy cơ về một cuộc Chiến tranh lạnh mới. Cuộc khủng hoảng ở Ukraine hiện nay được châm ngòi bởi sự sụp đổ của chính phủ Ukraine thân Nga của cựu Tổng thống Viktor Yanukovich. Ông từ chức vào tháng 2 và trốn khỏi đất nước trong bối cảnh của cuộc biểu tình bắt đầu từ ba tháng trước đó xung quanh những quyết định không ký thỏa thuận thương mại với EU.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Phương Tây đổ lỗi cho Nga về cuộc khủng hoảng ở Ukraine

Ukraine đang đứng giữa ranh giới Đông và Tây. Phần phía Đông Nam của Ukraine muốn tiếp tục mối quan hệ gần gũi truyền thống với Nga đã tiến hành bỏ phiếu ly khai. Trong khi đó, phần còn lại của Ukraine muốn thân phương Tây.

Kiev và các đồng minh phương Tây cáo buộc Moscow đứng sau hoạt động ly khai ở Ukraine và thúc đẩy các biện pháp trừng phạt chống lại nước Nga.

Đã có hơn bốn ngàn người thiệt mạng trong các cuộc giao tranh ở miền đông Ukraine. Ngay cả khi cuộc khủng hoảng này kết thúc sớm, hậu quả của nó được dự báo là sẽ còn tiếp diễn trong nhiều năm nữa. Cuộc khủng hoảng Ukraine đã làm gia tăng căng thẳng giữa Nga và phương Tây và có thể vẽ lại bản đồ địa chính trị thế giới.

2. Sự nổi dậy của Nhà nước Hồi giáo tự xưng IS

Khi người lính Mỹ cuối cùng khỏi Iraq hồi tháng 12/2011, người Mỹ tin rằng họ đã đóng lại cuốn sách dài về Iraq. Tuy nhiên, sự xuất hiện của Nhà nước Hồi giáo (IS) trong năm qua đã làm thay đổi suy nghĩ trên.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Lượng lượng Hồi giáo tuyên bố thành lập nhà nước tự xưng

Lực lượng IS, mà trước đây gọi là al-Qaeda, sau khi nắm quyền kiểm soát một vùng lớn của lãnh thổ ở Iraq và Syria vào năm 2014 đã liên tiếp có những hành động dã man trên vùng lãnh thổ chiếm đóng. Tiếp đó, IS đã tuyên bố thành lập Caliphate Hồi giáo vào ngày 29/6.

Sau khi IS hành quyết dã man 3 công dân người Mỹ trong tháng 9, tháng 10, Tổng thống Barack Obama đã khởi động một chiến dịch không kích quốc tế chống lại IS ở Iraq và Syria. Ông Obama cũng điều 3.000 lính Mỹ tới Iraq làm cố vấn quân sự.

Các cuộc không kích mới chỉ làm chậm bước tiến của IS. Hiện nhóm này vẫn kiểm soát một phần lãnh thổ rộng lớn ở Iraq, Syria và hơn nữa chúng vẫn tiếp tục thu hút sự ủng hộ của các nhóm thánh chiến khác.

3. Đại dịch Ebola ở châu Phi

Rất ít người chú ý đến virus Ebola khi Liberia, Guinea và Sierra Leone chính thức tuyên bố bùng phát dịch bệnh này hồi tháng 3. Có lẽ vì trong lịch sử 24 lần xảy ra dịch Ebola trước đó, số lượng nạn nhân tử vong hiếm khi vượt quá vài chục người và không bao giờ vượt quá 300 người.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Dịch Ebola trở thành nỗi sợ cho toàn thế giới

Sự chủ quan này có thể là nguyên nhân dẫn đến hơn 6.000 người đã chết vì Ebola trong năm nay. Dịch bệnh bùng phát trong khu vực đông dân cư, nhưng các phản ứng quốc tế để ngăn chặn nó lại bị chỉ trích là "chậm và không đồng đều".

Thậm chí đã có những phản ứng quốc tế khác nhau về cuộc chiến Ebola. Liberia tuyên bố đã ngăn chặn được loại virus này trong khi vẫn có báo cáo về các ca nhiễm khác ở Sierra Leone. Sẽ rất nguy hiểm lớn nếu tuyên bố chiến thắng quá sớm. Các nhà nghiên cứu trên toàn thế giới đang vật lộn để sản xuất vắc-xin , nhưng sẽ mất một thời gian dài trước khi nó sẵn sàng.

4. Giá dầu lao dốc không phanh

Giá dầu đã sụt giảm từ ngưỡng 110 USD/thùng hồi tháng 7 xuống còn dưới 60 USD/thùng trong tháng này. Một số chuyên gia cho rằng giá dầu sẽ sớm tiếp tục hạ xuống mức 50 USD/thùng và duy trì mức này một thời gian.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Kẻ khóc người cười khi giá dầu lao dốc

Giá dầu giảm là tin mừng cho người tiêu dùng và các nước nhập khẩu, nhưng lại là nỗi ám ảnh đối với các nước xuất khẩu dầu. Nếu như các cường quốc xuất khẩu dầu mỏ lớn như Na Uy và Ả Rập Saudi đã xây dựng được các quỹ dự trữ dồi dào đủ để giúp họ vượt qua cuộc khủng hoảng giá dầu kéo dài, thì Iran, Nigeria và Venezuela sẽ phải đối mặt với một đống rắc rối khi mọi chi phí đều phụ thuộc từ nguồn thu từ dầu mỏ.

5. Cuộc đàm phán vấn đề hạt nhân của Iran

Các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân gây tranh cãi của Iran đã giành được một số lạc quan trong tháng 11 sau khi nhóm P5+1 đạt được thỏa thuận tạm thời đóng băng chương trình hạt nhân của Iran. Tuy nhiên, để đạt được một thoat thuận toàn diện về vấn đề này vẫn còn rất "bi quan".

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Vấn đề hạt nhân của Iran vẫn đang "nóng"

Tổng thống Iran Hassan Rouhani có cởi mở hơn tiền nhiệm, nhưng ông được cho là cũng không thể thoát ra khỏi đường lối cứng rắn của Iran. Mỹ vẫn cho rằng Iran đang tìm kiếm khả năng vũ khí hạt nhân và tỏ ra thất vọng với đường lối cứng rắn của Tehran.

Mặc dù đã cố gắng đến phút cuối cùng, các nhà đàm phán vẫn không thể đạt được một thỏa thuận trước thời hạn chót ngày 24/11 và tiếp tục đẩy thời hạn đến ngày 1/7/2015.

Iran khẳng định rằng chương trình làm giàu uranium của nước này là vì mục đích hòa bình và cho rằng phản ứng của phương Tây "quá mức". Mỹ thì cho rằng Iran đang tăng cường tìm kiếm vũ khí hạt nhân và tỏ ra "thất vọng" với đường lối cứng rắn của Iran.

6. Narendra Modi trở thành Thủ tướng Ấn Độ

Narendra Modi, con trai một người bán chè nghèo, lãnh đạo đảng Bharatiya Janata (BJP) đã giành được chiến thắng mang tính lịch sử trong cuộc bầu cử hồi tháng 5. Ấn Độ có thể kỳ vọng vào những thành công tuyệt vời dưới chính quyền của Thủ tướng Modi.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi

Ông Modi đang tập trung vào chế ngự lạm phát và cải thiện cơ sở hạ tầng đổ nát của Ấn Độ, những nỗ lực đòi hỏi phải mất nhiều năm. Ngoài ra, ông cũng đặt ra mục tiêu biến Ấn Độ trở nên hấp dẫn hơn với các nhà đầu tư.

Ngoài ra, Tổng thống Modi còn trở thành nhân vật ấn tượng nhất năm 2014.

7. Cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ ở Hong Kong

Việc Bắc Kinh tìm cách rút lời hứa "một đất nước, hai chế độ", siết chặt sự kiểm soát Hồng Kông đã "đổ thêm dầu vào lửa" dẫn đến các cuộc biểu tình ủng hộ phong trào dân chủ ở đặc khu này suốt từ hồi tháng 8.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Phong trào biểu tình đòi dân chủ ở Hong Kong bị dập tắt

Hôm 3/12, phong trào "Chiếm trung ương" bị dập tắt, các thủ lĩnh đã đầu hàng cảnh sát, nhưng sự bất mãn của một bộ phận người dân Hồng Kông vẫn còn tiếp tục tăng và dự báo sẽ tiếp tục sẽ gây ra các cơn sóng ngầm trong thành phố này năm 2015.

8. Nhiều nền kinh tế châu Âu trở lại suy thoái

2014 không phải là một năm tuyệt vời cho khu vực châu Âu. Các nền kinh tế khu vực này đã rơi vào đợt suy thoái thứ 3 trong 5 năm.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Nhiều nền kinh tế châu Âu rơi vào suy thoái

Tăng trưởng trong khu vực đồng euro nói chung chỉ đạt 0,2% trong khoảng giữa tháng 7 và tháng 9.

Italy đang rơi vào tình trạng suy thoái kinh tế, Đức và Pháp đang ở trên bờ vực. Một số thành viên khác có tín hiệu lạc quan hơn khi đạt được tăng trưởng trong quý III như Hy Lạp, nhưng giờ cũng đang đối mặt với những tín hiệu khó khăn.

Ngân hàng Trung ương châu Âu có thể sẽ đưa ra một kế hoạch kích thích kinh tế mới trong thời gian tới. Nếu châu Âu không nhìn thấy sự tăng trưởng mạnh mẽ trong tương lai, chủ nghĩa dân tộc, chủ nghĩa dân túy có khả năng sẽ phát triển mạnh.

9. Cuộc "ly hôn" không thành của Scotland với Vương quốc Anh

Khi Thủ tướng Anh David Cameron đồng ý cho Scotland tổ chức trưng cầu dân ý độc lập vào năm 2012, ông hy vọng chiến dịch "Better Together" ( Cùng nhau sẽ tốt hơn) sẽ giành chiến thắng. Nhưng ông đã lầm bởi dự định này của ông chỉ làm tăng ước muốn độc lập ở Scotland.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Người Scotland muốn tách khỏi Vương quốc Anh

Mặc dù Scotland đã thất bại trong cuộc bỏ phiếu trưng cầu dân ý độc lập ngày 18/9, nhưng đổi lại London đã hứa mở rộng quyền hạn cho Edinburgh. Tuy nhiên, trường hợp của Scotland đã thúc đẩy các phản ứng tương tự từ những vùng đất khác. Cử tri tại England, xứ Wales và Bắc Ireland đã yêu cầu được ưu đãi đặc biệt như Scotland.

Trong khi đó, Đảng Quốc gia Scotland (SNP) hiện đang giành được ủng hộ lớn áp đảo Đảng Lao động trong cuộc bầu cử vào tháng 5/2015. Điều này sẽ sẽ gây chấn động chính trị đáng kể đối với người Anh.

10. MH 370 mất tích không dấu vết

Sự mất tích bí ẩn của chuyến bay mang số hiệu MH370 của hãng hàng không Malaysia Airlines ngày 8/3 có thể là một câu đố không có lời giải trong vài thế hệ nữa.

Điểm lại 10 sự kiện “khủng” nhất thế giới 2014
Dấu vết máy bay MH370 vẫn là một bí ẩn

Chín tháng sau khi chiếc máy bay chở 239 người từ Kuala Lumpur đến Bắc Kinh biến mất, vẫn không có một manh mối nào để dẫn được đến câu trả lời. Nó có thể là một tai nạn, hoặc là bị cướp. Tuy nhiên, chẳng ai rõ về điều đó.

Các cuộc tìm kiếm MH370 ở Ấn Độ Dương vẫn đang tiếp tục được tiến hành. Có thể mất nhiều năm hoặc không bao giờ có thể giải mã được bí ẩn này. Tuy nhiên, trong cuộc tìm kiếm này, đã có sự hợp sức của rất nhiều quốc gia như Malaysia, Trung Quốc, Thái Lan, Singapore, Indonesia, Việt Nam, Philippines, Australia và Mỹ. Điều đó là một ví dụ điển hình về tinh thần hợp tác quốc tế.

Ngoài ra, sự kiện MH370 đã thúc đẩy kêu gọi cải tiến công nghệ giúp theo dõi vị trí của các máy bay trên toàn thế giới tốt hơn.

Trâm Anh

;
Scroll